نصب علائم راهنمایی و رانندگی در جادهها یکی از بهترین راهها برای هدایت رانندگان به مسیر درست است. تابلوهای ترافیکی که کنار جاده و در خیابانهای شهری نصب میشوند باید پیام خود را بهصورت واضح به عابران پیاده و رانندگان منتقل کنند. این علائم، مقررات و هشدارهایی مانند سرعت مجاز، ورود ممنوع، محل عبور عابر پیاده و… را با اشکال گرافیکی ساده اطلاع میدهند. آشنایی کامل افراد با انواع تابلوهای ترافیکی موجب میشود قانونشکنی و در نتیجه احتمال تصادف کاهش یابد. در این مقاله، معرفی جامع تابلو ترافیکی (شهری و جادهای) + اصول نصب را یکجا و کاربردی دارید.
اگر دنبال خرید/سفارش هستید: خرید تابلو ترافیکی
تابلو ترافیکی (چه در جاده و چه در شهر) برای هدایت مسیر، کنترل رفتار راننده و هشدار خطر نصب میشود. دستهبندی رایج در ایران و دنیا:
- تابلوهای اخطاری: هشدار خطر (مثل سرعتگیر، پیچ تند، ریزش سنگ)
- تابلوهای انتظامی: دستوری/الزام و ممنوعیت (مثل ورود ممنوع، توقف ممنوع)
- تابلوهای اخباری: اطلاعرسانی مسیر و خدمات (مثل مسیرنما، جهتنما، خدمات رفاهی)
منظور از تابلوهای ترافیکی چیست؟
حتماً در کنار جادهها یا خیابانهای شهری، تابلوهای فلزی با اشکال گرافیکی مختلف را دیدهاید. وظیفه اصلی این تابلوها، هدایت و راهنمایی رانندگان، عابران پیاده و دوچرخهسواران است. تابلو ترافیکی به راننده میگوید در مسیر چه رفتاری انجام دهد تا ایمنی خود و دیگران حفظ شود.
این تابلوها در شکلهای مختلفی مثل مستطیل، مثلث و دایره ساخته میشوند. دلیل این تنوع این است که هر شکل، یک «سیگنال ذهنی» مشخص به مغز میدهد و فهم پیام را سریعتر میکند؛ دقیقاً همان چیزی که در جاده و شهر لازم داریم: درک سریع در چند ثانیه.
صفحه مرجع قارتال برای تابلوها: تابلو ترافیکی
چرا شکل تابلوها فرق دارد؟ (دایره، مثلث، مستطیل)
بهطور کلی اگر بخواهیم به معرفی تابلوهای ترافیکی بپردازیم باید بگوییم که آنها به سه شکل رایج تقسیم میشوند:
- تابلوهای دایرهای که حالت دستوری دارند (معمولاً برای محدودیت سرعت، ورود ممنوع، توقف ممنوع و…).
- تابلوهای مثلثی که برای هشدار دادن به کار میروند (مانند پیچ تند، سرعتگیر، خطرات مسیر).
- تابلوهای مستطیلی که برای ارائه اطلاعات استفاده میشوند (مثلاً مسیر جاذبههای توریستی، خدمات رفاهی، مسیرنما و جهتنما).
در استانداردهای ترافیکی ایران، تابلوهای دایرهای عمدتاً در گروه
تابلوهای دستوری (انتظامی) قرار میگیرند و برای الزام یا منع استفاده میشوند.
تابلوهای خدماتی و مسیریابی نیز معمولاً در دسته
تابلوهای اخباری طبقهبندی میشوند و وظیفه اطلاعرسانی و هدایت مسیر را دارند.
تابلوهای ترافیکی چگونه ساخته میشوند؟ (جنس + شبرنگ)
تابلوهای ترافیکی به دلیل قرارگیری در کنار خیابان و جادههای پرتردد، بهطور مداوم در معرض آسیبدیدگی (مثلاً برخورد خودرو) و شرایط محیطی (باران، نور خورشید، گردوغبار) هستند. به همین علت باید از موادی ساخته شوند که مقاومت مناسبی در برابر ضربه و خوردگی داشته باشند.
برای مطالعه جدیدترین مقاله شرکت قارتال در ارتباط با تابلوهای ترافیکی کلیک نمایید.
تابلوهای راهنمایی و رانندگی معمولاً چهار جزء دارند: پایه، صفحه خالی، صفحه پسزمینه و علائم/نوشتهای که روی صفحه نصب میشود. برای ساخت اجزا، اغلب از فلزات زیر استفاده میشود:
- آلومینیوم: نسبتاً سبک، ضدزنگ و مقاوم؛ (در بسیاری کاربردها اقتصادیتر و مناسبتر از نظر خوردگی).
- فولاد: مقاومتر و بادوامتر؛ اما زنگزدگی دارد و برای حل این مسئله سطح آن را با گالوانیزه میپوشانند.
لازم به ذکر است برای نمایش علائم روی تابلوهای ترافیکی از شبرنگ استفاده میشود. ساختار شبرنگها طوری است که نور چراغ خودرو را منعکس میکنند و به راننده بازمیگردانند؛ بنابراین راننده در شب هم علائم را بهتر میبیند. هرچه کیفیت شبرنگ بهتر باشد، اثر آن در امنیت جاده و کاهش خطای راننده بیشتر است.
انواع تابلو ترافیکی (اخطاری، انتظامی، اخباری) + جدول کاربردی
تابلو ترافیکی برای کنترل شرایط ترافیکی در انواع مختلف تولید میشود و هرکدام هدف مشخصی دارند تا نظم و ایمنی در جادهها و شهر برقرار شود. مهمترین دستهبندی (همسو با جستجوی کاربران) این سه گروه است:
| نوع تابلو | کارکرد | نمونهها | کلیدواژههای رایج جستجو |
|---|---|---|---|
| اخطاری | هشدار خطر و آمادهسازی راننده | سرعتگیر، پیچ تند، ریزش سنگ، گذرگاه عابر | تابلو اخطاری، تابلو جاده ای خطر |
| انتظامی (دستوری) | الزام/ممنوعیت و کنترل رفتار راننده | ورود ممنوع، توقف ممنوع، محدودیت سرعت | تابلو دستوری، تابلو دایرهای |
| اخباری (خدماتی/مسیریابی) | اطلاعرسانی مسیر و خدمات رفاهی | مسیرنما، جهتنما، خدمات رفاهی، پارکینگ | تابلو خدماتی، تابلو مسیرنما، تابلوهای ترافیکی شهری |
چون بهصورت خلاصه و مقایسهای نشان میدهد هر نوع تابلو ترافیکی در چه شرایطی استفاده میشود و کدام گزینه برای مسیر شهری یا جادهای انتخاب درستتری است.
تابلوهای اخباری چیست؟ (تابلو اطلاعاتی/خدماتی/مسیرنما) + کاربرد در جاده و شهر
تابلوهای اخباری (که در جستجوها با نامهایی مثل تابلو اطلاعاتی یا تابلو خدماتی هم دیده میشوند) برای اطلاعرسانی مسیر، معرفی خدمات و کاهش سردرگمی راننده نصب میشوند. این تابلوها بهخصوص در مسیرهای ناآشنا، نقش مستقیم در کاهش خطای مسیر و در نتیجه کاهش ریسک حادثه دارند.
نمونههای رایج تابلوهای اخباری
- تابلو مسیرنما و جهتنما: هدایت راننده به خروجیها، شهرها و مسیرهای اصلی
- تابلو خدماتی (خدمات رفاهی): پمپ بنزین، پارکینگ، مجتمع خدماتی، رستوران، استراحتگاه
- تابلو اطلاعاتی شهری: معرفی مسیرهای شهری، مراکز مهم و خدمات عمومی
۳ خطای پرتکرار در نصب تابلوهای اخباری
- نصب دیرهنگام (بعد از نقطه تصمیم)
- تراکم پیامها و شلوغی تابلوها
- خوانایی ضعیف در شب به دلیل شبرنگ/کنتراست نامناسب
اگر قصد سفارش تابلو اخباری/اطلاعاتی دارید
نوع مسیر (شهری/جادهای)، سرعت طرح و محل نصب را مشخص کنید تا مدل و ابعاد درست انتخاب شود.
مدلهای رایج تابلوهای ترافیکی (جادهای و شهری)
در ادامه به معرفی مدلهای مختلف تابلو ترافیکی و کاربرد هر کدام میپردازیم. این مدلها در پروژههای راه، شهرسازی و ایمنی راه بسیار رایجاند و انتخاب درست آنها روی خوانایی و اثرگذاری نهایی تابلو تاثیر مستقیم دارد.
1) تابلوهای پیشآگاهی ریلی
تابلوهای ریلی ترافیکی یکی از اجزای مهم سیستمهای راهنمایی و رانندگی هستند و با هدف کاهش تصادفات جادهای و افزایش ایمنی سفرهای برونشهری طراحی میشوند. این تابلوها در نقاط مختلف نصب میشوند و اطلاعات حیاتی درباره خطرات و شرایط جاده را منتقل میکنند.
2) تابلوهای راهنمای مسیر شهری
تابلو راهنمای مسیر شهری از مهمترین تابلوهای اخباری است که به مسیریابی رانندگان کمک میکند و در نقاط استراتژیک نصب میشود. این بخش برای کوئری پرتکرار «تابلوهای ترافیکی شهری» تقویت شده است.
3) تابلو صلیبی
تابلو صلیبی دارای یک پایه مرکزی و دو بازوی افقی به شکل صلیب است و برای اطلاعرسانی در خصوص راهها در نقاط مختلف نصب میشود. استفاده صحیح از این تابلوها در مناطق شهری و برونشهری، تاثیر زیادی بر کاهش حوادث و بهبود جریان ترافیک دارد.
4) تابلو کنسولی
این نوع تابلوها برای نصب در مکانهای خاص با محدودیت فضا و افزایش ایمنی رانندگان طراحی میشوند و در برخی پروژهها برای حفاظت از شهروندان و هدایت مسیر بسیار کاربرد دارند.
5) تابلو ترافیکی کارگاه جادهای
خطرات راهسازی و کارگاههای جادهای میتواند بهطور ناگهانی جان افراد را به خطر بیندازد. بنابراین اطلاعرسانی صحیح به کمک تابلوهای هشداردهنده برای رعایت نکات ایمنی ضروری است. اینها همان «تابلو جادهای موقت» هستند که باید کاملاً قابل دید باشند.
6) تابلو خدمات رفاهی (تابلوهای خدماتی)
تابلوهای خدمات رفاهی نقش حیاتی در ایمنی و راحتی رانندگان دارند. این تابلوها وجود خدماتی مثل استراحتگاه، رستوران، پمپ بنزین و… را اطلاع میدهند و به راننده امکان برنامهریزی بهتر برای توقف میدهند. این بخش برای کوئری «تابلو های خدماتی» و «تابلو خدماتی» تقویت شده است.
7) تابلو ترافیکی اختصاصی
تابلوهای اختصاصی حاوی اطلاعات ویژه برای گروههای معین یا وسایل نقلیه مشخص هستند و بدون توضیح اضافی، محدودیتها، هشدارها و ممنوعیتها را بیان میکنند.
8) تابلو ترافیکی مسیرنما
این تابلوها در نقاطی که تغییر مسیر وجود دارد (مثل پیچها و دوراهیها) نصب میشوند تا رانندگان را در شناسایی صحیح مسیر یاری کنند.
9) تابلو جهتنما
تابلوهای جهتنما در جادهها، خیابانها، بزرگراهها و اطراف ساختمانها نصب میشوند و به رانندگان و عابران کمک میکنند موقعیتها را راحتتر شناسایی کنند. در مناطق شهری پرترافیک اهمیت این تابلوها بیشتر است.
10) تابلو خطرنما
تابلو خطرنما از ابزارهای هشداردهنده است و هدف اصلی آن اطلاعرسانی درباره خطرات احتمالی در مسیر است.
11) تابلو اخطاری
علائم اخطاری درباره خطرات پیش رو یا نیاز به اقدام فوری هشدار میدهند؛ مثلاً راننده را از وجود سرعتگیر مطلع میکنند تا سرعت را کاهش دهد.
12) تابلو انتظامی
تابلوهایی مثل ورود ممنوع یا دور زدن ممنوع جزو علائم انتظامیاند که رعایت نکردن آنها جرم محسوب میشود. هدف علائم انتظامی، ایجاد نظم و جلوگیری از هرجومرج است.
لینکهای سریع مرتبط
برای مشاهده نمونهها و سفارشهای رایج:
تابلوهای ترافیکی شهری vs تابلوهای جادهای (تابلو کنار جاده چه تفاوتی دارد؟)
تفاوت اصلی تابلوهای ترافیکی شهری و تابلوهای جادهای، در «شرایط خوانایی» و «ریسک تصمیمگیری» است. در شهر، سرعت معمولاً پایینتر است و زمان تصمیمگیری کمی بیشتر؛ اما در جاده و بزرگراه، سرعت بالاتر است و تابلو باید زودتر دیده شود.
| مورد مقایسه | تابلوهای ترافیکی شهری | تابلوهای جادهای (تابلو کنار جاده) |
|---|---|---|
| سرعت عبور | کم تا متوسط | متوسط تا بالا (تصمیمگیری سریعتر) |
| فاصله خوانایی | کوتاهتر | باید از فاصله بیشتر دیده شود |
| اهمیت شبرنگ | مهم | بسیار حیاتی (خصوصاً شب/مه) |
| نوع تابلوهای پرتکرار | راهنمای مسیر شهری، هشدار عابر/مدرسه، محدودیتها | اخطاریهای خطر مسیر، خدمات رفاهی، مسیرنما/جهتنما، کارگاه جادهای |
در مسیرهای جادهای و بزرگراهی، بهدلیل سرعت بالاتر وسایل نقلیه، فاصله خوانایی، ابعاد تابلو و نوع شبرنگ اهمیت بیشتری نسبت به تابلوهای ترافیکی شهری دارد.
۵ دلیل مهم برای نصب تابلوهای ترافیکی
نصب علائم رانندگی در جادهها اطلاعات مهمی را به عابران و رانندگان منتقل میکند. این تابلوها مانند یک راهنما، موجب حفظ نظم و کاهش تصادفات میشوند. چون در تابلوها از تصاویر گرافیکی استفاده میشود، برای افراد با زبانهای مختلف هم قابل درک است. در ادامه به مهمترین دلایل نصب انواع تابلو ترافیکی اشاره میکنیم:
۱) علائم ترافیکی و ایمنی رانندگان
تابلوهای راهنمایی و رانندگی در سراسر کشور یکسان هستند تا افراد در مسیرهای متفاوت دچار سردرگمی نشوند. اگر این علائم نبودند، رانندگان برای تشخیص رفتار قانونی و مسیر درست با مشکل مواجه میشدند. مثلاً با توجه به تابلوها متوجه میشوند سرعت مجاز چقدر است یا کجا باید سرعت را کاهش دهند.
۲) راهنمایی رانندگان برای رسیدن به مقصد
تصور کنید در جادهای ناآشنا رانندگی میکنید؛ بدون تابلوهای ترافیکی رسیدن به مقصد تقریباً غیرممکن است. این علائم کمک میکنند مسیرها سریعتر شناسایی شوند.
۳) کاهش ترافیک و جلوگیری از آشفتگی
تابلوهای ترافیکی از توقفهای بیجا و پیچیدنهای اشتباه جلوگیری میکنند و یک عامل مهم برای کاهش آشفتگی و ترافیک بیش از اندازه هستند.
۴) کمک به عابران پیاده و دوچرخهسواران
تابلوها فقط به رانندگان کمک نمیکنند؛ عابران پیاده و دوچرخهسواران هم از آنها برای عبور امن استفاده میکنند. دوچرخهسواران با علائم میتوانند مسیرهای مخصوص دوچرخه را بهتر شناسایی کنند.
۵) هشدار در مورد مکانهای خطرناک
بسیاری از تابلوهای کنار جاده برای هشدار درباره مسیرهای پرپیچوخم، یخزدگی، ریزش سنگ یا مسیر در حال ساخت نصب میشوند تا رانندگان را از خطرات احتمالی آگاه کنند.
نکات مهم برای نصب تابلوهای ترافیکی
انواع تابلوهای ترافیکی در جادهها مانند یک رسانه قوی پیامرسان عمل میکنند. با وجود اهمیت زیاد، گاهی در مناطقی دور از دید نصب میشوند و اثرگذاری آنها کاهش مییابد. طراحی، نصب و مکانیابی تابلوها به تجهیزات، تکنولوژی و کارشناسان ماهر نیاز دارد. در ادامه چند نکته کلیدی نصب را مرور میکنیم:
تابلوهای باکیفیت خریداری شود
تابلوهای راهنمایی و رانندگی باید با کیفیت مناسب و مواد مرغوب تولید شوند تا با کوچکترین ضربات آسیب نبینند. شبرنگ استفادهشده باید طوری باشد که در تمام ساعات شبانهروز خوانا بماند. شما میتوانید به صفحه خرید تابلو ترافیکی مراجعه کرده و محصول موردنیاز خود را سفارش دهید.
مکان مناسب انتخاب شود
هر جایی در جاده امکان نصب تابلو وجود ندارد. قبل از انتخاب مکان نصب، مهندسان باید جاده را دقیق ارزیابی کنند تا محل مناسب انتخاب شود.
به عوامل محیطی توجه شود
تابلو باید کاملاً قابل دید باشد. هنگام نصب باید به شدت نور، بارش، مهگرفتگی و هر عاملی که دید راننده را کم میکند توجه کرد. در جادهها (تابلو کنار جاده) این موضوع حساستر است چون سرعت بالاتر است و زمان واکنش کمتر.
- زاویه تابلو طوری باشد که بازتاب مزاحم ایجاد نکند ولی خوانایی شب حفظ شود.
- تابلو پشت مانع (درخت/تابلوهای تبلیغاتی/گاردریل) پنهان نشود.
- در مسیرهای پرسرعت، تابلو زودتر از نقطه تصمیم نصب شود تا راننده فرصت واکنش داشته باشد.
تابلوهای ترافیکی در چه مکانهایی نصب میشوند؟
تابلوهای ترافیکی نقش مهمی در محافظت از جان افراد ایفا میکنند. نصب آنها در مکانهای خطرناک مثل اطراف رودخانه، تپهها و نهرها میتواند از تلفات جانی جلوگیری کند. برخی از مکانهایی که تابلوهای ترافیکی باید در آن نصب شوند عبارتند از:
- جادههای پرپیچوخم که باید در آنها با سرعت کمتر و احتیاط بیشتری رانندگی کرد. نصب تابلو در مناطق جنگلی یا کوهستانی، از گم شدن افراد یا حوادث جلوگیری میکند.
- علائم باید قبل از اتمام جاده یا تغییر وضعیت مسیر نصب شوند؛ مثلاً تابلوها باید راننده را از تعریض جاده یا چندلاین شدن مطلع کنند.
- گذرگاه عابران پیاده، راهآهن، مدارس و تقاطعها به تابلو نیاز دارند تا رانندگان در این مناطق سرعت را کاهش دهند.
- در مسیرهای خطرناک کوهستانی یا بیابانی (ریزش سنگ/گردوغبار) نصب علائم هشداردهنده ضروری است تا رانندگان آماده خطر باشند.
جمعبندی
در این مقاله به معرفی تابلو ترافیکی و انواع آن پرداختیم. تابلوهای جادهای و شهری در شکلها، رنگها و علائم مختلف وجود دارند و هدف اصلی آنها افزایش ایمنی رانندگان، عابران پیاده، دوچرخهسواران و کنترل ترافیک است. این تابلوها از موادی مثل آلومینیوم یا فولاد گالوانیزه ساخته میشوند تا مقاومت بیشتری در برابر آسیبدیدگی و شرایط محیطی داشته باشند. انواع تابلو ترافیکی در جادهها بهعنوان یک پیامرسان قابل فهم برای همه افراد عمل میکند. هرچه تابلو در مکان درستتری نصب شود و از نظر کیفیت چاپ/شبرنگ خواناتر باشد، نقش مؤثرتری در کاهش تصادفات خواهد داشت.
اگر قصد خرید یا سفارش تابلو دارید
برای انتخاب مدل مناسب (شهری/جادهای)، جنس (آلومینیوم/گالوانیزه) و نوع تابلو (اخطاری/انتظامی/اخباری)، از این صفحه شروع کنید:
